« Terug naar Blog

3 meest voorkomende misverstanden rondom zadels!

4 juni 2019

Door Anne van Vugt - Zadelkompas

Zadels. Voor veel ruiters een bron van zorgen én misverstanden. Het ís ook een moeilijk vak, en met zoveel ‘deskundigen’ is het voor de gemiddelde paardeneigenaar moeilijk om door de bomen het bos nog te zien. Daarom wil ik vandaag graag een aantal hardnekkige misverstanden de wereld uit helpen. Misverstanden waar zowel jij, als ruiter, maar ook ik als zadelpasser soms van wakker liggen! 

  1. “Een zadel met een verwisselbare boom past altijd!”

Een veel gehoorde uitspraak, die iedere keer opnieuw weer mijn tenen weet te krommen. In deze uitspraak gaan namelijk verschillende mythes schuil. Om te beginnen; Een boom kan je niet zomaar wisselen. Hoogstens het kopijzer! Het kopijzer is het voorste gedeelte van de boom en bepaalt de breedte van de boom. Niets meer, niets minder. Helaas voor deze mythe bepalen héél wat meer factoren de pasvorm van het zadel dan enkel de breedte van de boom. De vorm van de boom, vorm en hoogte van de kop, lengte van de boomtakken, de curve, hoek van de siderails, breedte van de twist én de waist, de lengte, maar ook de vorm van de kussens (en zo kan ik nog wel even doorgaan), bepalen mede de pasvorm van het zadel. De breedte alleen bepaalt slechts een heel klein deel van de pasvorm. Een cruciaal deel, dat wel, maar dat geldt in principe voor alle factoren. Het is dus onmogelijk dat het verwisselen van een kopijzer (= het aanpassen van de breedte) ervoor zorgt dat het zadel altijd past. 

  • “Een bontje onder je zadel helpt tegen een zadel dat knelt.”

Ik vind het ZO ontzettend jammer dat ik geen geluidsfragmenten kan toevoegen in dit bericht! Want wat zou ik nu graag een zoemer af laten gaan! Ja, een bontje kan in sommige gevallen helpen. Nee, als je zadel knelt (dus te krap is), helpt een bontje daar niet tegen! Dit misverstand heeft op enkele fronten meer uitleg nodig. Er zijn namelijk studies uitgevoerd waaruit is gebleken dat het (juist!!!!) gebruiken van een bontje de druk in sommige gevallen kan verlagen. Maar sleutelwoord hierin is: juist gebruik. En dáár gaat het mis. Te pas en te onpas worden in Nederland bontjes onder goed, maar ook slecht passende zadels gelegd. Als je je zadel hebt laten aanmeten door een kundig en gediplomeerd zadelpasser, zonder bontje, dan mag je daar niet ineens een bontje onder leggen. Waarom niet? Simpel, een voorbeeld: Stel, jij gaat naar de ruitersportzaak om rijlaarzen te laten aanmeten. Je draagt ‘normale’ paardrijsokken of zelfs die dunne panty-achtige sokjes. De professional neemt je maten, je past het een en ander en een aantal weken later is het zover. Je perfect passende laarzen zijn binnen! Volledig op maat gemaakt, voor gebruik met ‘normale’ sokken. Dan wordt het kouder en besluit je je lekkere dikke ski-sokken erin aan te trekken. Au! Dat knelt! Dat werkt voor je paard niet anders! Een bontje kan, maar geef het aan bij het aanmeten! De maat van je zadel zal erop moeten worden aangepast en je dient dan ook altijd met bontje te rijden. 

  • “Goed onderhoud aan je zadel betekent regelmatig bijvullen.”

Goed onderhoud aan je zadel betekent regelmatig controleren, ja. Regelmatig bijvullen hoeft lang niet altijd noodzakelijk te zijn. Sterker nog, om de 2 á 3 jaar raden we aan om de vulling van je zadel volledig te vervangen. Steeds maar bijvullen zorgt voor een harde vulling. De kussens van je zadel hebben een bepaalde diepte, er kan dus nooit meer vulling in dan je kussen diep is. Dat lijkt logisch. Dat betekent echter niet dat het kussen ook tot het maximum gevuld moet worden! Houd in je achterhoofd: het heet een kussen. Een goed gevuld kussen is stevig maar veerkrachtig genoeg om de bewegingen van je paard en jou als ruiter op te vangen en te dempen, en heeft als doel de druk over de paardenrug zo gelijkmatig mogelijk te verdelen. Veerkracht is hierin dus een belangrijk sleutelwoord! Een kussen wat niet meer veerkrachtig is kan niet meer dempen en verliest daarmee dus zijn belangrijkste eigenschap. Periodiek bijvullen kan in sommige gevallen noodzakelijk zijn, maar vraag jezelf eens af wanneer je zadel voor het laatst volledig opnieuw is gevuld?